افتاد كه براى توليد پارچهء ابريشمى در كارخانه‌هاى نساجى هامبورگ و حمل ابريشم خام ايران از طريق مسكو هيئتى را به دربار شاه صفى روانه كند . والترهينتس « 1 » در مقدمهء خود بر سفرنامهء كمپفر مىگويد : « . . . هدف از اين سفارت‌ها برقرارى روابط تجارى با روسيه بود . از ايران خواهان خريدارى ابريشم بودند و مىخواستند آن را از راهى كه از مسكو مىگذشت به هلشتاين وارد كنند « 2 » » . مأموريت هيئت مزبور به سبب انحصارطلبى هلنديان و نفوذ فراوان آن‌ها در امر بازرگانى با شكست روبرو شد . « امتيازات هلنديان در زمان شاه صفى بيشتر شد و كالاى آنان نيز از پرداخت حقوق گمركى معافيت يافت . . . رقابت آنان به جائى رسيده بود كه وقتى نمايندهء دوك هلشتاين براى عقد پيمان تجارتى به ايران آمد ( 1057 ه . ق - 1637 ميلادى ) تا ابريشم خريدارى كند ، قيمت خريد هر بار ابريشم را از 42 تومان به 50 تومان ترقى دادند تا اين نمايندهء خارجى نتواند با آنان رقابت كند و چون نمايندگان هلشتاين بازگشتند ، باز موقع را مناسب يافته و قيمت بار ابريشم را به 44 تومان تنزل دادند . شاه كه متوجه كلاه‌گذارى آنان شد ، دستور داد از آن وقت به بعد از كالاهاى هلندى گمرك دريافت شود « 3 » » . آمد و رفت اروپائيان در « عصر طلائى صفوى « 4 » » به ايران گذشته از سود و زيان‌هايى ، كه جاى اشاره به آن‌ها در اين مقدمه نيست ، آثار ارزشمندى براى تاريخ -

--> ( 1 ) - Walter Hinz . براى شناختن بيشتر اين ايرانشناس بزرگ به اثر پرارزش وى « تشكيل دولت ملى در ايران » ترجمهء آقاى كيكاووس جهاندارى - انتشارات خوارزمى رجوع فرمائيد . ( 2 ) - سفرنامه كمپفر ( Kampfer ) مقدمهء والترهينتس صفحه 6 . ( 3 ) - كتاب « سياست و اقتصاد عصر صفوى » نوشتهء استاد باستانى پاريزى صفحه 116 . ( 4 ) - اين اصطلاح از استاد باستانى پاريزى است كه در كتاب بالا آورده‌اند .